مفاهیم کلیدی

·         نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ   ( MHA-Ca )شق دیگری از متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع  (  Liquid MHA-FA  ) می باشد  و حاوی 11 تا 12 درصد کلسیم و 84 تا 86  درصد مونومر متیونین هیدروکسی آنالوگ  (MHA-Monomer)   می باشد.

·         بررسی های انجام شده روی 69 سری داده که حاصل 35 آزمایش مختلف روی جوجه گوشتی و مرغ تخمگذار است،  نشان میدهند که مـتوسط کـارایـی نسبـی نمک کلسیـم متیونیـن هیدروکسـی آنـالوگ ( MHA-Ca ) ، در مقایسـه با  دی ال – متیونین ( DL-M ) ، اگر مقایسه براساس یک مول از هر ماده انجام گیرد، 4/76% است.

·         تفاوت کارایی نسبی نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ(MHA-Ca) و دی- ال متیونین (DL-M) عمدتاً بدلیل قابلیت هضم کم نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ (MHA-Ca) می باشد.

 کارایی نسبی نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ ( MHA-Ca ) نبایستی با متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع   ( Liquid MHA-FA ) یکسان باشد.

اخیراً بررسی جامع و کاملی به منظور یافتن میزان کارایی نسبی متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع (Liquid MHA-FA) در مقایسه با  دی- ال متیونین ( DL-M ) انجام گرفته است. 138 گروه داده آزمایشی مبتنی بر شاخص های اصلی کارایی تولید، مانند افزایش وزن، عملکرد گوشت سینه ، میزان ابقاء نیتروژن ، ضریب تبدیل خوراک و وزن تخم مرغ در روز که حاصل 72 تحقیق علمی در رابطه با پاسخ به سطوح مختلف هریک از دو محصول ، شامل 42 آزمایش بر جوجه گوشتی ، 8 آزمایش بر مرغ تخمگذار ، 12 آزمایش بر بوقلمون و 6 آزمایش روی خوک، در یک بررسی جامع (Meta Analysis)* مورد ارزیابی قرار گرفتند ( Petri,Lemme ،  2003).

 نتیجـه  نشـان  دهـنـده  آن  بـود  که  اگـر  دو  محصـول  را  در  وزن  مسـاوی مـورد  مقـایسـه قـرار دهیـم، میـانـگیـن کـارایـی نسبـی Liquid MHA-FA  در مقایسه با  DL-M   ،   8/65 درصد می باشد.

بررسی های علمی انجام یافته بر جوجه گوشتی انجام گرفته از همه بیشتر و مشخصاً معتبرتر هستند و کارایی نسبی Liquid MHA-FA  را بطور متوسط ، 2/63 % نشان می دهند. نتایج مذکور مورد تائید یک موسسه مستقل هلندی نیز قرار گرفته است (Jansman و همکاران ، 2003).

غیر از  Liquid MHA-FA  ، محصول دیگری از متیونین هیدروکسی آنالوگ بنام نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ (MHA-Ca) وجود دارد . این محصول مقادیر قابل ملاحظه ای کلسیم (11 تا 12 درصد) دارد، به اندازه متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع اسیدی نیست و به شکل پودر ساخته شده  ،  پس مشکلات متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع را از نقطه نظر حمل ونقل و جابجایی و اختلاط با خوراک ندارد. بدلیل فرآیند خاص تولید ، نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ فقط از مولکول های مونومر تشکیل شده پس این انتظار وجود دارد که اگر این دو محصول را با هم مقایسه کنیم (یک مول از هر ماده) نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ کارایی بیشتری داشته باشد زیرا مقداری از کارایی کم  متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع ،  بدلیل حضور دی و الیگومرها است (Lemme ، 2002 و Hasseberg ، 2002).

به منظور روشن ساختن این مسئله، بررسی کاملی روی تحقیقاتی که تا کنون انجام یافته ، صورت گرفت تا وضعیت کارایی نسبی نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ در مقایسه با متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع مشخص گردد.

 ^* Meta Analysis   - " متا آنالیز"  یک روش آماری برای مطالعه و توام نمودن  گروهی از  داده ها و اطلاعات است ،  که همگی پیرامون موضوع یکسانی بوده اند

 نتایج 35 آزمایش مختلف در رابطه با پاسخ به سطوح مختلف نمک کلسیم متونین هیدروکسی آنالوگ قابل دسترس است.

MHA-Ca  ، تا اوایل دهه نود میلادی و قبل از آن ، در سطح تجاری و بطور وسیع در دسترس نبوده بنابراین مقالات مرتبط با آن نیز قابل دسترس نیست. خصوصیات این محصول در سطح دنیا بطور قابل ملاحظه ای متغیر بوده است و همچنین در مقایسه با قبل از آن نیز خصوصیات این محصول یکسان نبوده. مقایسه این محصولات بر مبنای یک مول از هر ماده بدین معنی است که تنها قسمت موثر ماده هیدروکسی آنالوگ مورد مقایسه قرار می گیرد ، نه میزان کلسیم یا رطوبت آن  (شکل 1) .

نتایج 33 تحقیق مربوط به جوجه گوشتی و 2 تحقیق مربوط به مرغ تخمگذار در ارتباط با پاسخ به سطوح مختلف هر یک از دو ماده در قالب 69 سری داده آزمایشی  برای یک مطالعه رگرسیونی  چند متغیره نمایی (multi-exponential regression)    و یا خطی  (Linear – regression)  قابل دسترس بود (جدول 1) . آنالیز رگرسیونی انجام یافته به تفصیل در نشریه AminoNews^TM مورد بررسی قرار گرفته است ( Lemme و  Petri  ،  2003)

 متوسط کارایی نسبی نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ ( MHA-Ca ) در یک مقایسه مول در مقابل مول  4/76%  ،  دی- ال متیونین ( DL-M ) است.

آنالیز کلیه داده ها  و برای کلیه شاخص های کارایی (افزایش وزن  - وزن تخم مرغ در روز – ضریب تبدیل خوراک ) نشان  می دهند که متوسط کارایی نسبی (براساس مقایسه مول در مقابل مول)   MHA-Ca ،  در مقایسه با     DL-M ، 4/76%  است. مجدداً یادآوری می شود که بیشتر داده های مورد  بررسی مربوط به تحقیقاتی است که بر جوجه گوشتی انجام گرفته است. اگر تنها نتایج مربوط به جوجه گوشتی در نظر گرفته شود، میانگین کارایی نسبی   MHA-Ca در مقایسه  با  DL-M   ،   76%  خواهد  بود . همانند نتایج بدست آمده از متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع (Liquid  MHA-FA ) ، ( Jansman و  همکاران ، 2003 -  و همکاران ، 2003 – Lemme و Petri ، 2003)   میانگین  کارایی MHA-Ca در جوجه گوشتی و برای شاخصهایی مانند ضریب تبدیل ، کمتر از شاخصی مانند افزایش وزن است ( 74% در مقابل 8/77 %) .

 شکل 1: در مقایسه یک مول در مقابل یک مول ، تنها بخش فعال مواد مورد بررسی قرار می گیرند.

 

  شکل 2:  ناپدید شدن کربن نشان دار شده (¹⁴C) در دی ال متیونین (DL-M) و نمک کلسیم متیونین هیدروکسی آنالوگ   ( MHA-Ca ) در طی عبور از ژئوژنوم تا انتهای ایلئوم در جوجه گوشتی ( Estive-Garsia و Austic ، 1993).

 

در جوجه  گوشتی و مرغ تخمگذار میزان کارایی نسبی کلی بر اساس مقایسه مول در مقابل مول از هر ماده ، 4/76 % است که در حدود 3% بیشتر از آنچه برای متیونین هیدروکسی آنالوگ مایع ( Liquid MHA-FA ) ،  گزارش شده می باشد (جدول 2) . اگر تنها نتایج تحقیقات مربوط به جوجه گوشتی در نظر گرفته شود، این تفاوت بیشتر شده و حدود 4% می باشد (76% در    MHA-Ca در برابر 8/71% در  Liquid MHA-FA (.

شاید برتری اندک MHA-Ca در مقایسه با  Liquid MHA-FA به این دلیل باشد که   MHA-Ca تنها از مونومرهای متیونین هیدروکسی آنالوگ ساخته شده است ، در حالیکه 23% از محصول مایع  Liquid MHA-FA  از دی مرها و الیگومرهای متیونین هیدروکسی آنالوگ ساخته شده که جذب ضعیف آنها در حیوانات توسط (Sanderson ، 1991) و (Van Weerdenو همکاران ، 1992) نشان داده شده است.

  بخش قابل توجهی از   MHA-Ca  از طریق مدفوع دفع می گردد

 گرچه کارایی  MHA-Ca کمی بهتر از   Liquid MHA-FA است اما کارایی آن در مقایسه با  DL-M ، به مراتب کمتراست . دلیل اصلی این موضوع با تحقیقاتی که توسط ( Esteve-Garsia ، 1988) و (Austic & Estive-Garsia، 1993) انجام گرفت در هر دو محصول هیدروکسی آنالوگ مورد بررسی قرار گرفته است. در شکل 2 ،   ناپدید  شدن    DL-M و MHA-Ca    در چهار بخش از روده کوچک (1=  ژئوژنوم تا 4 = انتهای ایلئوم) نشان داده شده است.

 نتایج بیان گر نسبت بین بخش باقی مانده از محصول نشان دارشده با کربن 14، به مقدار خورده شده می باشد. چنانچه مشاهده می شود   DL-M تقریباً بطور کامل در ژئوژنوم جذب شده و درصد جذب نشده در طی عبور از روده کوچک بطور پیوسته در حال کاهش است. نمی توان انتظار داشت که جذب بطور کامل انجام گیرد زیرا متیونین مولکولی بسیار فعال بوده و درگیر فرآیند های متابولیکی سریع است. پس مقدار قابل توجهی از متیونین ، پس از جذب ، خیلی سریع دوباره به مجرای گوارشی و روده ، باز ترشح می شود.

  

جدول 1:  کارایی نسبی  MHA-Ca در مقایسه با  DL-M در جوجه گوشتی و مرغ تخمگذار که بر اساس کلیه داده های آزمایشی مربوطه ( بصورت درصد و براساس مقایسه مول در مقابل مول از هر ماده ) 

کارایی حیاتی					کشور	مرکز تحقیقاتی	محققین
سال	درصد	شاخص
1965	82	افزلیش وزن			فرانسه	AEC Animal Feed Developm.	Brette and Piat
1965	87	ضریب تبدیل خوراک			فرانسه	AEC Animal Feed Developm.	Brette and Piat
1980	68	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (1)
1980	63	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (1)
1980	82	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (2)
1980	85	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (2)
1980	65	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (3a)
1980	43	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (3a)
1980	78	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (3b)
1980	73	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 1 (3b)
1980	66	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 2 (4a)
1980	53	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 2 (4a)
1980	78	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 2 (4b)
1980	83	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 2 (4b)
1980	77	افزلیش وزن			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 3 (5)
1980	104	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Utah State University	Christensen and Anderson, Exp. 3 (5)
1993	73	افزلیش وزن			آمریکا	Cornell University	Esteve-Garcia et al.
1993	72	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Cornell University	Esteve-Garcia et al.
1976	90	افزلیش وزن			آمریکا	University of Florida	Harms et al.
1976	111	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Florida	Harms et al.
1989	72	افزلیش وزن			سویس	Biofactory Praha	Heger et al., Expt. 1
1989	65	ضریب تبدیل خوراک			سویس	Biofactory Praha	Heger et al., Expt. 1
1989	98	افزلیش وزن			سویس	Biofactory Praha	Heger et al., Expt. 2
1989	96	ضریب تبدیل خوراک			سویس	Biofactory Praha	Heger et al., Expt. 2
1975	79	افزلیش وزن			آمریکا	University of Illinois	Katz and Baker
1975	76	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Illinois	Katz and Baker
1977	52	افزلیش وزن			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 1
1977	70	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 1
1977	76	افزلیش وزن			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 2
1977	73	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 2
1977	123	افزلیش وزن			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 3A
1977	71	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 3A
1977	107	افزلیش وزن			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 3B
1977	76	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Georgia	Murillo and Jensen, Expt. 3B
1982	73	افزلیش وزن			آمریکا	University of Arizona	Reid et al. (Layers)
1982	93	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	University of Arizona	Reid et al. (Layers)
1993	80	افزلیش وزن			برزیل	Fed. Univ. of Vicosa	Rostagno
1993	79	ضریب تبدیل خوراک			برزیل	Fed. Univ. of Vicosa	Rostagno
1984	76	افزلیش وزن			آمریکا	Cornell University	Saroka, Expt. 2.1
1984	75	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Cornell University	Saroka, Expt. 2.1
1981	74	افزلیش وزن			هلند	TNO Institute Wageningen	Schutte and van Weerden
1966	83	افزایس وزن			کانادا	Canada Dept. of Agriculture	Smith, Expt. 2
1966	83	ضریب تبدیل خوراک			کانادا	Canada Dept. of Agriculture	Smith, Expt. 2
1966	76	افزایش وزن			کانادا	Canada Dept. of Agriculture	Smith, Expt. 3
1996	90	ضریب تبدیل خوراک			کانادا	Canada Dept. of Agriculture	Smith, Expt. 3
1996	89	افزلیش وزن			کانادا	Canada Dept. of Agriculture	Smith, Expt. 4
1996	85	ضریب تبدیل خوراک			کانادا	Canada Dept. of Agriculture	Smith, Expt. 4
1965	53	افزلیش وزن			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 1
1965	57	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 1
1965	76	افزلیش وزن			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 2
1965	87	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 2
1965	57	افزلیش وزن			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 3-A
1965	39	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 3-A
1965	65	افزلیش وزن			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 3-B
1965	49	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 3-B
1966	91	افزلیش وزن			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 1
1966	98	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 1
1966	81	افزلیش وزن			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 2
1966	72	ضریب تبدیل خوراک			آمریکا	Mississippi State University	Tipton et al., Expt. 2
1984	94	افزلیش وزن			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden et al. (Layers)
1984	78	ضریب تبدیل خوراک			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden et al. (Layers)
1979	64	افزلیش وزن			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden and Schutte
1979	66	ضریب تبدیل خوراک			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden and Schutte
1981	80	افزلیش وزن			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden and Schutte
1981	39	ضریب تبدیل خوراک			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden and Schutte
1980	79	افزلیش وزن			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden and Schutte
1980	69	ضریب تبدیل خوراک			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden and Schutte
1982	78	افزلیش وزن			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden et al.
1982	80	ضریب تبدیل خوراک			هلند	TNO Institute Wageningen	Van Weerden et al.
میانگین 4 / 76
تعداد دسته های مورد بررسی 69

 قسمت جذب نشده  MHA-Ca به وضوح در هر چهار بخش روده از  DL-M بیشتر است. همانطور که در شکل 3 نشان داده شده این تفاوت در سایر آزمایش ها نیز قابل مشاهده است. آزمایش اول در شکل 3 اشاره به همان آزمایشی دارد که در شکل 2 نشان داده شده است. سایر آزمایش ها بررسی های دیگری هستند که تفاوت جذب دو منبع متیونین را با تخمین دقیقتری نمایش می دهد.

 در کلیه مطالعات ، درصد  MHA-Ca جذب نشده، 5/5 درصد بیش از    DL-M بود. این پدیده می بایست بدلیل تجزیه میکروبی بخشی از  MHA-Ca در طی عبور از روده کوچک باشد و می تواند روشن سازد که چرا قسمتی از کربن نشان دار شده در متابولیت های دستگاه گوارش و نه در مولکول  MHA-Ca ، قابل ردیابی است (Drew  و همکاران ،  2003 ) . صرفنظر از موارد مطرح شده بالا، بطور کلی می توان گفت ، جذب مولکول   MHA-Ca با کارایی بالایی انجام نمی گیرد .

  چگونه کارایی نسبی را عملاً در فرمولاسیون  خوراک مورد استفاده قرار دهیم؟

 گرچه خصوصیات   MHA-Ca  در سطح جهان متغیر است ، درک درست و آگاهی از کارایی  MHA-Ca  براساس مقایسه مول در مقابل مول ، اساس ارزیابی این محصول تجاری است. بنابراین کارایی حیاتی هر محصول بایستی بصورت مستقل و براساس خصوصیات آن محاسبه گردد. این محاسبه به سادگی از حاصلضرب میزان خلوص  MHA   ( درصد بخش موثر MHA )  در میزان کارایی آن (براساس مقایسه مول در مقابل مول) انجام می گیرد. بعنوان مثال چنانچه در انتهای جدول 2 نیز نشان داده شده است ، اگر خلوص محصول هیدروکسی آنالوگ  84%   باشد کارایی  حیاتی محصول مربوطه  64%   خواهد بود (  4/76%  ×  84%   ).

 

جدول 2: کارایی حیاتی متوسط MHA-Ca  و Liquid MHA-FA   در جوجه گوشتی و مرغ تخمگذار براساس مقایسه مول در مقابل مول و همچنین مقایسه در وزن مساوی .

MHA-CA				Liquid MHA-FA (Lemme and Petri, 2003) کارایی نسبی بر اساس...
کارایی نسبی بر اساس...
مقایسه در وزن یکسان	مقایسه در مول یکسان	تعداد سری	گونه حیوان	مقایسه در وزن یکسان	مقایسه در مول یکسان	تعداد سری
		داده ها				داده ها
2/64	4/76	69	جوجه گوشتی+مرغ تخم گذار	4/64	2/73	109
8/63	0/76	69	جوجه گوشتی	2/63	8/71	91

 *با این فرض که درصد خلوص ( نمک کلسیم متیونین هیدروکس آنالوگ)  MHA-Ca ، 84% است

*با این فرض که درصد خلوص ( متیونین هیدروکس آنالوگ مایع)   Liquid MHA-FA ، 88% است

  

شکل 3 : درصد MHA-Ca و  DL-M  ( نشاندار شده با کربن  14 ) جذب نشده در انتهای ایلئوم در چهار آزمایش جداگانه (Esteve-Garsia  ، 1988)

 

  

منابع:

 Drew, M. D., A. G. van Kessel, and D. D. Maenz (2003): Absorption of methionine and 2-hydroxy-4-methylthiobutoanic acid in conventional and germ-free chickens. Poultry Science 82: 1149-1153.

 Esteve-Garcia, E. (1988): Digestion and excretion of methionine sources for poultry. PhD  thesis, Cornell University, USA.  

Hasseberg, H.-A. (2002): There is no substantial monomerization in methionine hydroxy analog. AminoNews™ 3 (1): 9-12.

 Jansman, A. J. M., C .A. Kan, and J. Wiebenga (2003): Comparison of the biological efficacy of DL-methionine and hydroxy-4-methylthiobutanoic acid (HMB) in pigs and poultry.  CVB documentation Report Nr. 29 / April 2003. Centraal Veevoederbureau, Lelystad,  The Netherlands.

Lemme, A. (2002): Comparing methionine sources - the physiological background. Poultry International 41 (9): 30-34.

  Lemme, A. and A. Petri (2003): The effectiveness of liquid methionine hydroxy analogue relative to DL-methionine – A scientific review –. AminoNews™ 4 (3): 1-10.

 Saunderson, L. (1991): Metabolism of methionine and its nutritional analogues. Poultry International 30 (13): 34-38.

Van Weerden, E. J., J. B. Schutte, and H. L. Bertram (1992): Utilization of the polymers of

methionine hydroxy analogue free acid (MHAFA)  in boiler chicks. Archiv für Geflügelkunde

56: 63-68.

تاریخ درج مقاله: 22/4/1389